Trump ra tối hậu thư 48 giờ yêu cầu Iran mở eo biển Hormuz

• Tổng thống Donald Trump đã đưa ra một tối hậu thư 48 giờ cho Iran, đe dọa sẽ hủy diệt các nhà máy điện của quốc gia này nếu Eo biển Hormuz không được mở lại.
• Chính quyền Mỹ gần đây đã dỡ bỏ lệnh trừng phạt đối với một số lượng dầu của Iran lần đầu tiên sau nhiều thập kỷ nhằm đối phó với giá xăng trong nước đang tăng vọt trước kỳ bầu cử giữa nhiệm kỳ.
• Các chuyên gia pháp lý và đối thủ chính trị đã cảnh báo rằng việc nhắm mục tiêu vào cơ sở hạ tầng dân sự có thể cấu thành tội ác chiến tranh.

Sự leo thang của xung đột và Tối hậu thư 48 giờ

Trong một bước leo thang căng thẳng đáng kể, Tổng thống Donald Trump đã cảnh báo Cộng hòa Hồi giáo Iran rằng Hoa Kỳ sẽ "xóa sổ" cơ sở hạ tầng năng lượng của nước này trừ khi Eo biển Hormuz được mở lại trong vòng 48 giờ. Lời đe dọa, được đưa ra thông qua một bài đăng trên mạng xã hội dài 51 từ, nhắm mục tiêu cụ thể vào nhiều nhà máy điện khác nhau, bắt đầu từ những cơ sở lớn nhất quốc gia. Động thái này đánh dấu một sự thay đổi so với các hành động quân sự trước đây vốn chủ yếu tập trung vào hải quân, không quân và các cơ sở sản xuất tên lửa của Iran.

Đại sứ Hoa Kỳ tại Liên Hợp Quốc Mike Waltz đã bảo vệ lập trường này, lập luận rằng Lực lượng Vệ binh Cách mạng sử dụng lưới điện để phục vụ cho các nỗ lực chiến tranh. Tuy nhiên, tối hậu thư này đã vấp phải sự chỉ trích nội bộ. Thượng nghị sĩ Chris Murphy cho rằng tổng thống đang hoảng loạn do thiếu một kế hoạch rút lui rõ ràng, trong khi Thượng nghị sĩ Ed Markey mô tả lời đe dọa chống lại các nhà máy điện dân sự là một tội ác chiến tranh tiềm tàng.

Những thay đổi chiến lược và Áp lực kinh tế

Cách tiếp cận của chính quyền đối với cuộc khủng hoảng này được đặc trưng bởi những thay đổi chiến thuật thường xuyên. Chỉ trong vòng một tuần, Nhà Trắng đã chuyển từ việc tìm kiếm một liên minh hải quân quốc tế sang gợi ý rằng Hoa Kỳ sẽ hành động một mình, và cuối cùng tuyên bố tuyến đường thủy sẽ "tự mở ra". Sự bất ổn này diễn ra khi giá dầu tăng vọt trên toàn cầu, tạo ra áp lực kinh tế đáng kể chỉ vài tháng trước kỳ bầu cử giữa nhiệm kỳ.

Trong nỗ lực ổn định thị trường, Bộ Tài chính gần đây đã dỡ bỏ lệnh trừng phạt đối với một lượng nhất định dầu của Iran, một động thái nhằm bơm thêm hàng triệu thùng vào nguồn cung toàn cầu. Điều này diễn ra sau một đợt dỡ bỏ lệnh trừng phạt tạm thời tương tự đối với dầu của Nga. Bất chấp những nỗ lực này, những người chỉ trích cho rằng chính quyền đã mất đi đòn bẩy và đang gặp khó khăn trong việc quản lý hậu quả của cuộc phong tỏa hàng hải đang diễn ra.

Sự giám sát pháp lý và Mối quan ngại quốc tế

Các cuộc tấn công được đề xuất vào cơ sở hạ tầng năng lượng đã đặt ra những câu hỏi pháp lý nghiêm trọng. Geoffrey Corn, một giáo sư luật quân sự và trung tá đã nghỉ hưu, lưu ý rằng các quy tắc chiến tranh yêu cầu lợi thế quân sự phải lớn hơn tác hại đối với dân thường khi nhắm mục tiêu vào các nhà máy điện. Ông mô tả chiến lược hiện tại mang tính chất "bắn trước khi ngắm", ám chỉ việc thiếu sự xem xét pháp lý kỹ lưỡng. Hoa Kỳ cũng đang phải đối mặt với áp lực quốc tế sau một cuộc tấn công bằng tên lửa vào một trường tiểu học ở Iran khiến hơn 165 người thiệt mạng.

Phản ứng quốc tế vẫn còn chia rẽ. Tổng thư ký NATO Mark Rutte bày tỏ sự ủng hộ đối với tầm nhìn của tổng thống về việc giúp eo biển có thể lưu thông trở lại, lưu ý rằng 20 quốc gia đang hợp tác hướng tới mục tiêu đó. Ngược lại, Yechiel Leiter, đại sứ Israel tại Washington, kêu gọi thận trọng chống lại việc phá hủy toàn bộ cơ sở hạ tầng để cho phép tái thiết trong tương lai. Về phần mình, Iran đã đe dọa sẽ trả đũa bằng cách đóng cửa vĩnh viễn eo biển và tấn công cơ sở hạ tầng của Hoa Kỳ và Israel nếu các nhà máy điện bị đánh trúng.